Od 2 sierpnia 2026 r. zaczęły obowiązywać kolejne istotne przepisy unijnego rozporządzenia w sprawie sztucznej inteligencji (AI Act). Dla przedsiębiorców oznacza to przede wszystkim konieczność dostosowania sposobu wykorzystywania sztucznej inteligencji w swojej działalności. Nowe przepisy skupione są wokół zapewnienia przejrzystości stosowania narzędzi AI i umożliwienie odbiorcom rozpoznawania treści, do których wykorzystano sztuczną inteligencję.
W dalszej części artykułu skupimy się na kluczowych sektorach, na które każdy powinien zwrócić uwagę.
Zasady przejrzystości stosowania AI
Zakres wymagań nałożonych na przedsiębiorców zależy m.in. od tego czy przedsiębiorca jest dostawcą systemu AI, czy korzysta z niego jako podmiot wdrażający, a także od rodzaju wykorzystywanego rozwiązania. W zależności od powyższego przedsiębiorcy muszą dostosować się do następujących zasad:
§ Informowanie użytkowników o kontakcie z AI - osoba korzystająca z systemu AI musi być wyraźnie informowana, że wchodzi w interakcję ze sztuczną inteligencją, jeśli nie jest to oczywiste.
Obowiązek ten może mieć znaczenie m.in. dla przedsiębiorców wykorzystujących chatboty, wirtualnych asystentów czy inne interaktywne rozwiązania AI w komunikacji z klientami.
§ Oznaczanie treści wygenerowanych przez AI - AI Act przewiduje również obowiązki dotyczące oznaczania treści syntetycznych, w szczególności treści audio, obrazów, nagrań wideo oraz tekstów wygenerowanych lub zmanipulowanych przez AI.
Dostawcy systemów generatywnej AI, mają stosować rozwiązania umożliwiające wykrycie, że dana treść została wygenerowana lub zmanipulowana przez AI, w szczególności poprzez odpowiednie oznaczenia możliwe do odczytu maszynowego.
§ Obowiązek poinformowania odbiorcy o materiale Deepfake - Przedsiębiorcy wykorzystujący systemy AI do tworzenia lub modyfikowania obrazów, nagrań audio lub materiałów wideo powinni zwrócić szczególną uwagę na tzw. deepfake.
Jeżeli treść stanowi obraz, nagranie audio lub wideo wygenerowane lub zmanipulowane przez AI, które przypomina istniejące osoby, przedmioty, miejsca lub wydarzenia i może być mylone z autentycznym materiałem, zastosowanie mogą znaleźć obowiązki dotyczące ujawnienia wykorzystania AI.
§ Obowiązek informowania o wykorzystaniu AI przy publikowaniu tekstów dotyczących spraw leżących w interesie publicznym – stosowany w przypadkach, kiedy tekst został wygenerowany lub zmanipulowany przez AI i nie został poddany odpowiedniej kontroli człowieka lub kontroli redakcyjnej tj. odpowiedzialności redakcyjnej za publikację treści nie ponosi osoba fizyczna lub prawna.
Dotyczyć to może zatem nie tylko dostawców technologii, ale również przedsiębiorców wykorzystujących narzędzia generatywnej AI do tworzenia i publikowania treści.
Na co powinien zwrócić uwagę przedsiębiorca?
Nie każde wykorzystanie ChatGPT, generatora grafiki czy innego narzędzia AI będzie automatycznie oznaczało konieczność wdrożenia wszystkich obowiązków wynikających z AI Act. W praktyce pierwszym krokiem powinna być więc identyfikacja systemów AI wykorzystywanych w przedsiębiorstwie wraz z określeniem celów i efektów ich stosowania oraz określenie czy firma występuje w konkretnym przypadku jako dostawca, czy jako podmiot wdrażający system AI w swojej działalności.
Jeżeli pracownicy korzystają w ramach wykonywania obowiązków służbowych z narzędzi takich jak generatywna AI, przedsiębiorca powinien rozważyć wprowadzenie odpowiednich zasad korzystania z takich rozwiązań. Warty podkreślenia jest także fakt, że na mocy przepisów już obowiązujących od ubiegłego roku, przedsiębiorcy powinni zadbać, aby osoby korzystające z systemów AI w organizacji posiadały odpowiednią wiedzę i umiejętności pozwalające na ich właściwe i odpowiedzialne wykorzystywanie.
Kary za nieprzestrzeganie przepisów
Naruszenie obowiązków wynikających z AI Act może prowadzić do dotkliwych sankcji finansowych. W przypadku naruszeń obowiązków dotyczących przejrzystości przewidziano kary sięgające do 15 mln euro lub do 3% całkowitego rocznego światowego obrotu z poprzedniego roku obrotowego, przy czym przy nakładaniu kar uwzględniany jest charakter, waga i czas trwania naruszenia.
Warto zatem już teraz przeprowadzić audyt wykorzystywanych w przedsiębiorstwie rozwiązań AI i zweryfikować, jakie obowiązki wynikają z AI Act dla konkretnej organizacji.
Jeżeli chcieliby Państwo uzyskać więcej szczegółowych informacji dotyczących nowych regulacji, zapraszamy do kontaktu – pozostajemy do Państwa dyspozycji i z przyjemnością odpowiemy na wszelkie indywidualne pytania.
Zespół Pogodziński, Witkowski, Zgliński Kancelaria Prawna s.c.